Serwis Ministerstwa Zdrowia i Narodowego Funduszu Zdrowia
7 kwietnia – Światowy Dzień Niedoczynności Nadnerczy
Kwiecień – miesiąc świadomości chorób nadnerczy
Niedoczynność kory nadnerczy, w tym choroba Addisona, wrodzony przerost nadnerczy, ALDX i in., jest rzadką, ale potencjalnie zagrażającą życiu chorobą hormonalną, wynikającą z niedoboru hormonów nadnerczy, przede wszystkim kortyzolu.
Ze względu na niespecyficzny charakter objawów, choroba często pozostaje długo nierozpoznana, co zwiększa ryzyko wystąpienia poważnych powikłań.
Objawy kliniczne
Do najczęściej występujących objawów należą:
- przewlekłe zmęczenie
- osłabienie
- spadek masy ciała
- brak apetytu
- niskie ciśnienie tętnicze
- zawroty głowy
- nudności i bóle brzucha
- zaburzenia elektrolitowe
- zwiększone łaknienie soli.
Objawy te mogą być mylone z innymi schorzeniami lub przypisywane stresowi, co opóźnia postawienie właściwej diagnozy.
Diagnostyka
Rozpoznanie niedoczynności nadnerczy opiera się na badaniach laboratoryjnych, w szczególności:
- oznaczeniu poziomu kortyzolu
- oznaczeniu ACTH
- ocenie stężenia elektrolitów (hiponatremia, hiperkaliemia).
Wczesne wykonanie tych badań pozwala na szybkie potwierdzenie lub wykluczenie choroby.
Przełom nadnerczowy – stan zagrożenia życia
Najpoważniejszym powikłaniem niedoczynności nadnerczy jest przełom nadnerczowy – stan nagły, który może prowadzić do zgonu.
Objawy mogą obejmować:
- znaczne osłabienie
- wymioty i odwodnienie
- hipotonię
- zaburzenia świadomości.
Wymaga on natychmiastowego leczenia poprzez podanie hydrokortyzonu.
Znaczenie świadomości
Pacjenci z niedoczynnością nadnerczy wymagają stałego leczenia oraz dostosowywania dawek leków do stanu klinicznego, w tym sytuacji stresowych, infekcji czy urazów.
W celu zwiększenia bezpieczeństwa często noszą opaski medyczne lub posiadają karty informacyjne.
Zwiększenie świadomości wśród personelu medycznego oraz społeczeństwa ma kluczowe znaczenie dla:
- skrócenia czasu do rozpoznania
- właściwego postępowania w stanach nagłych
- poprawy bezpieczeństwa pacjentów.
Podsumowanie
Kwiecień, jako miesiąc świadomości chorób nadnerczy, oraz 7 kwietnia – Światowy Dzień Niedoczynności Nadnerczy, stanowią okazję do upowszechniania wiedzy na temat tej choroby.
Wczesne rozpoznanie i właściwe leczenie mogą zapobiec poważnym powikłaniom i uratować życie.
Więcej informacji: chorobaaddisona.org.pl
Hydrokortyzon | Marek Derkacz | Piosenka dla pacjentów z niewydolnością nadnerczy: https://www.youtube.com/watch?v=1s9RmSj0FbA
